Dydd Iau 26-03-2026 - 14:03

“Mae gan fyfyrwyr yr hawl i gartref diogel fel disgwyliad sylfaenol” – Caitlin, Shelter Cymru

 

Daeth Sophie, ein Rheolwr Cynghori, Jennifer, Llywydd Caerfyrddin, a Caitlin o Shelter Cymru at ei gilydd i siarad am y gwahanol heriau y gall myfyrwyr eu hwynebu o ran tai, a'r gefnogaeth sydd ar gael, a gynigir trwy Shelter Cymru.

Beth yw’r heriau sy'n wynebu myfyrwyr?

Mae Jennifer wedi bod allan yn siarad â myfyrwyr am yr heriau y gallent fod yn eu hwynebu o ran tai. Mae'r tîm cynghori hefyd wedi gweld cynnydd yn nifer yr ymholiadau sy'n ymwneud â thai. Mae'r heriau'n cynnwys:

• Rhannu tai a fflatiau am y tro cyntaf ac ymdopi â sefyllfaoedd anodd.
• Problemau ynghylch diffyg atgyweirio neu amodau byw annigonol.
• Costau byw, a'r effaith y gall hyn ei chael ar sefyllfa byw a llety myfyrwyr, gan gynnwys y risg o fod yn ddigartref. 
• Myfyrwyr ddim yn gwybod pa gymorth sydd ar gael na sut i gymryd y cam cyntaf tuag at gael y gefnogaeth gywir

Beth yw Shelter Cymru?

Mae Shelter Cymru yn elusen sy'n cynnig cyngor a chynrychiolaeth gyfreithiol am ddim, yn benodol o amgylch tai a digartrefedd. Mae ystod eang o gyngor y gall Shelter Cymru ei ddarparu gan gynnwys cyngor ynghylch ôl-ddyledion rhent, diffyg atgyweirio, llygod a lleithder, aflonyddu gan landlordiaid, a chael eich troi allan o’ch cartref. Gall Shelter Cymru hefyd gynnig cyngor ynghylch digartrefedd a stigma tlodi.

Beth yw'r cam cyntaf wrth godi pryderon ynghylch problemau tai?

Y cam cyntaf fyddai siarad â'ch landlord. Gwnewch yn siŵr eich bod wedi rhoi gwybod am unrhyw broblemau atgyweirio, a cheisiwch gael sgwrs gadarnhaol ac adeiladol gyda nhw ar sut i symud ymlaen. Os nad yw hyn yn datrys y broblem, y cam nesaf fyddai cysylltu â Shelter Cymru i gael rhagor o gyngor.

Beth yw rhai o'r rhwystrau i fyfyrwyr estyn allan?

I rai myfyrwyr, gall llywio'r materion hyn fod yn wirioneddol heriol. Mae rhai myfyrwyr yn poeni y gallai codi’r materion hyn effeithio ar eu perthynas â'r landlord, neu effeithio ar eu contract. Yn aml, mae myfyrwyr yn poeni mwy lle mae problemau'n gysylltiedig ag arian oherwydd eu bod yn teimlo cywilydd ynghylch estyn allan am gymorth. Mae'n gwbl normal estyn allan ac nid yw'n sefyllfa y dylai unrhyw un fod yn poeni, nac yn teimlo cywilydd amdani. Mae gwasanaeth Shelter Cymru yn gwbl gyfrinachol, a dim ond pan ofynnir am hynny y maen nhw'n siarad â landlordiaid. Bydd estyn allan yn eich helpu i ddatrys y sefyllfa. Os ydych chi’n dewis peidio ag estyn allan, does dim byd yn mynd i gael ei ddatrys.

Pa gefnogaeth sy'n cael ei chynnig trwy Shelter Cymru?

Mae gwasanaeth Shelter Cymru yn ymwneud yn gyfangwbl â chyngor a chynrychiolaeth gyfreithiol ynghylch tai a digartrefedd. Mae ganddyn nhw linell-gymorth lle gall gweithwyr achos roi cyngor cychwynnol ynghylch eich hawliau cyfreithiol a'r camau i'w cymryd i ddatrys problemau. Os yw problem yn fwy dyrys, byddwn yn trefnu apwyntiad i chi gyda gweithiwr achos a fydd yn rhoi cyngor cyfreithiol manwl i chi am eich hawliau a beth i'w wneud i ddatrys y broblem. Yna bydd Shelter Cymru yn eich cynghori ynghylch datrys unrhyw broblemau, a bydd yn cymryd camau perthnasol.

Sut alla i gysylltu â Shelter Cymru?

• Gallwch gysylltu â Shelter dros y ffôn trwy ffonio 08000 495 495.
• Gallwch weld y cymorthfeydd sydd ar gael yn eich ardal chi yma: Cyngor yn eich ardal chi - Shelter Cymru 
• Gallwch gael mynediad at dudalennau cymorth a chanllawiau ynghylch tai a digartrefedd ar y wefan yma: Myfyrwyr - Shelter Cymru 

Still unsure?

Os nad ydych chi'n siŵr a oes angen cymorth arnoch chi, cysylltwch â su.advice@uwtsd.ac.uk am gyngor ac arweiniad annibynnol, cyfrinachol, am ddim. Os yw problemau tai yn effeithio ar eich astudiaethau, gallwn eich cyfeirio at wasanaethau cymorth perthnasol o fewn y Brifysgol.